14 iyul 2017 15:22
739

Türkiyə-Azərbaycan birliyi, dostluğu bölgədə geniş əməkdaşlığa qapılar açır

22-ci Dünya Neft Konqresi bu imkanların təqdimatında əhəmiyyətli rol oynadı

“Türkiyə və Azərbaycan bütün məsələlərdə bir-birinin yanındadır. Bizim əməkdaşlığımız çoxşaxəlidir və bütün sahələri əhatə edir. O cümlədən, enerji sahəsində Türkiyə-Azərbaycan əməkdaşlığı, işbirliyi bir çox önəmli strateji layihələrin icrasına imkan verdi. Onların arasında Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərini, Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəmərini və TANAP layihəsini xüsusi qeyd etmək istərdim. Bu layihələr nəinki regionumuzun, dünyanın enerji xəritəsini yenidən tərtib etdi.” İstanbulda keçirilən 22-ci Dünya Neft Konqresində  dövlətimizin başçısı İlham Əliyev dövlətlər, xalqlar arasında körpü rolunu oynayan enerji  layihələrinin uğurlu icrasında iki dost, qardaş ölkənin - Türkiyə və Azərbaycanın əhəmiyyətli rolundan bəhs edərək, bildirmişdir ki, bu birlik, həmrəylik regionda sabitliyin, təhlükəsizliyin qarantıdır.

Daim çıxışlarında “Bizim birliyimizdən çox şey asılıdır” söyləyən Prezident İlham Əliyev   Türkiyə-Azərbaycan dostluğunun sarsılmazlığını faktlar əsasında diqqətə çatdırır.  Azərbaycan müstəqilliyini ilk tanıyan qardaş Türkiyə təmsil olunduğu  bütün beynəlxalq təşkilatlarda ölkəmizi dəstəkləməklə  haqq işimizin müdafiəsi üçün  Azərbaycan qədər əzmkarlıq göstərir. Rəsmi dövlət  nümayəndələrinin, eyni zamanda    güclü diasporanın   Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün qorunması istiqamətində göstərdiyi səy qardaş dəstəyi olmaqla türk dünyasının birliyi və həmrəyliyi yolunda  atılan ciddi siyasi addımlar hesab olunur.

Hər iki dövləti təmsil edən yüksək səviyyəli  nümayəndə heyətinin iştirakı ilə Bakıda və  Ankarada keçirilən  görüşlər  xalqlarımız arasında  dostluq və qardaşlığının əbədi, sarsılmaz  simvolu kimi yüksək dəyərləndirilir.  Son illərdə türk dünyasının birliyi naminə Bakıda keçirilən biri-birindən mühüm və tarixi əhəmiyyətli tədbirlərdə-Dünya azərbaycanlılarının qurultaylarında, türk dövlətləri başçılarının zirvə toplantısında, diaspora təşkilatları rəhbərlərinin forumunda Türkiyənin də ev sahibi kimi iştirak etməsi qardaşlıq rəmzi  olmaqla bütün türk dünyasının güclənməsinə yönəldilmiş böyük dəstək  kimi dəyərləndirilir.

 “Həm siyasi, həm də iqtisadi, mədəni, hərbi- bütün sahələrdə bizim aramızda ən yüksək işbirliyi, anlaşma var. Gərək elə edək ki,  maraqlarımız tam şəkildə təmin olunsun, bizi narahat edən problemlər aradan qaldırılsın, ədalət zəfər çalsın, xalqlarımız rahat yaşasın” söyləyən Prezident İlham Əliyevin bildirdiyi kimi, türk dünyası böyük qüvvədir. Bu böyüklük öz möhkəmliyini və yenilməzliyini xalqların birliyi ilə  sübut edir. Türkiyə-Ermənistan sərhədlərinin açılmasını nəzərdə tutan protokolun imzalanması  və eyni zamanda ondan sonrakı mərhələdə baş verən hadisələr bütün dünya xalqlarına bəlli etdi ki, Azərbaycan-Türkiyə dostluğu, eyni kökdən qaynaqlanan xalqların əzmi yenilməzdir. “Ermənistan tərəfindən işğal olunan  Azərbaycan torpaqları  azad olunmayınca sərhədlərin açılması mümkün  deyil” kimi qərarında israrlı olan rəsmi Ankaranın  bu gün də eyni mövqe nümayiş etdirməsi bu qardaşlığın digər xalqlara xas olan əlaqələrindən fərqli olduğunu bir daha bəyan etdi.   

Ən qüdrətli dövlətlərin iqtisadi inkişafının əsas amili kimi diqqət yetirilən enerji təhlükəsizliyinin təminatında böyük rolu olan Türkiyə və Azərbaycanın gələcəkdə daha böyük layihələrin təşəbbüsçüsü olacaqlarına,   maraq doğuracaqlarına  inamların  tükənməzliyi bu gün də aktuallığını qoruyur. Əsrin möcüzəsi adlandırılan, hər iki dövlətin bilavasitə təşəbbüsü və dəstəyi ilə reallaşan BTC və BTQ neft-qaz kəmərlərindən  sonra inşasına başlanılan Bakı-Tbilisi- Qars dəmiryolu siyasi, iqtisadi və regional əhəmiyyətinə görə enerji layihələrindən heç  də geridə qalmır. Tarixi İpək yolunun bərpası kimi  böyük önəm verilən, Çindən başlanan bu yol Xəzər regionunun əsas strateji əhəmiyyətli şəhərləri sayılan Bakı və Tbilisidən keçməklə İstanbula  istiqamətlənəcək,  Londonu,  bütün Avropa  ölkələrini birləşdirəcək. Geosiyasi inqilab adlandırılan bu xətlə Çindən gələn və   Transsibir magistralı ilə ötürülən yüklər Bosfordan keçməklə Avropa ölkələrinə daşınacaq. Böyük əhəmiyyətli marşrut kimi miqyasına, coğrafiyasına və qitələrarası əməkdaşlığın gücləndirilməsi baxımından böyük imkanlara malik olan, diqqət çəkən,  siyasi və iqtisadi əhəmiyyətinə görə fərqlənən BTQ dəmiryolu da hər iki xalqın qardaşlığının təcəssümü kimi dünya dövlətlərini birləşdirir.

“Bu onu göstərir ki, biz qarşıya qoyduğumuz bütün məsələləri birgə səylərlə,  birgə iradə ilə, Türkiyə-Azərbaycan  qardaşlığı əsasında həll edirik” kimi  sözləri ilə bölgədə əməkdaşlığın genişlənməsi üçün yaranan böyük imkanlardan səmərəli istifadəni bütünlükdə dünya dövlətləri arasında əməkdaşlığın genişlənməsi üçün gərəkli hesab edən  Prezident İlham Əliyev uğurlu sonluqla başa çatan layihənin növbəti layihə üçün stimul olduğunu bildirir. Türkiyə-Azərbaycan  qardaşlığı əsasında reallaşan  beynəlxalq layihələr region dövlətlərinin iqtisadiyyatının güclənməsinə,  zənginləşməsinə, bölgədə əməkdaşlığın dərinləşməsinə böyük imkanlar yaradır.

22-ci Dünya Neft Konqresi hər bir ölkənin malik olduğu imkanların təqdimatında əhəmiyyətli rol oynadı. Cənab İlham Əliyev Azərbaycanın neft-qaz sənayesində qazandığı uğurlardan, reallığa çevrilən layihələrdən və icrasına başlanılan layihələrdən geniş bəhs etdi. Enerji təhlükəsizliyini hər bir ölkənin milli təhlükəsizliyi kimi dəyərləndirən  dövlətimizin başçısı  vurğulayır ki, bu gün enerjini siyasətdən, iqtisadiyyatdan ayırmaq qətiyyən mümkün deyil. Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində  biz hamımız tərəfdaşlarımızla  iştirak etməliyik.  Ölkə Prezidenti “Cənub Qaz Dəhlizi”ni görülən işlərin zirvəsi kimi dəyərləndirir: “Əgər əvvəlki dövrlərdə dediyim məsələlər  öz həllini tapmasaydı, bu gün  “Cənub Qaz Dəhlizi”ndən söhbət belə  gedə bilməzdi... Əlbəttə, biz gələcəkdə  çalışmalıyıq ki, bütün bu işləri tərəfdaş ölkələrlə  birgə edək, əlaqələndirmə yüksək səviyyədə olmalıdır.”

Son illərdə  enerji layihələrinin  coğrafiyasının genişləndirilməsi, şaxələndirmə siyasətinin  iştirakçı dövlətlərin  maraqları baxımından bir daha nəzərdən keçirilməsi,  alternativ variantların gündəmə gətirilərək  siyasi və iqtisadi əhəmiyyətinin beynəlxalq müzakirəyə çıxarılması  bölgədə və dünya birliyində sabitlik və əmin-amanlığın möhkəmlənməsinə  yönəlmiş qlobal məsələlərin danışıqlar vasitəsilə həllinə inamı artırır. Rəqabət qabiliyyəti baxımından   MDB məkanında  birinci olan Azərbaycanın  iqtisadi uğurlarını təmin edən, regionda sülhün təminatı üçün səylərini artıran neft-qaz amilinin əhəmiyyəti bütün səviyyələrdə  xüsusilə vurğulanır. Ölkə Prezidenti bildirir ki, biz öz enerji təhlükəsizliyimizi  çoxdan təmin etmişik və bu gün başqa ölkələrin  enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində  öz rolumuzu oynayırıq.  Bunu bizim tərəfdaşlar qiymətləndirirlər.  Azərbaycan  heç vaxt öz enerji resurslarından  başqa məqsədlər üçün  istifadə etməmişdir.  Bizim bu sahədəki fəlsəfəmiz  və yanaşmamız ondan ibarətdir ki,  enerji resursları əməkdaşlığı  dərinləşdirməlidir, birliyi möhkəmləndirməlidir və əlbəttə ki,  biz bu siyasəti apararaq  öz milli maraqlarımızı təmin  edirik.  Bu gün  həm bölgədə, həm dünyada  bizim maraqlarımız təmin edilir.

Dünya əhəmiyyətli enerji layihələrinin reallığa çevrilməsi ilə regional iqtisadi inkişafın aparıcı qüvvəsinə və Avratlantik məkanın enerji təhlükəsizliyinin təminatçısına çevrilən, iqtisadi artımın sürətinə görə dünya dövlətləri arasında birinciliyini qoruyan  Azərbaycanın  inkişaf  strategiyası  qabaqcıl təcrübə kimi nümünə  göstərilir.  Enerji amilinin gündəlikdə prioritet məsələlərdən biri  kimi dayandığını qeyd edən Prezident İlham Əliyev bildirir ki, enerji siyasəti dostluğa və əməkdaşlığa xidmət etməli, millətləri, xalqları bir-birinə birləşdirməlidir. Avropa İttifaqına daxil olan 27 dövlətin maraqlarına uyğun olan Azərbaycanın enerji siyasəti bölgədə regional əməkdaşlığın genişlənməsi üçün  etibarlı təminatdır. Hər bir beynəlxalq tədbirdə Azərbaycanın iqtisadi imkanlarına diqqəti yönəldən, enerjinin nəql olunması sisteminin şaxələndirilməsində  ölkəmizin rolunu xüsusi vurğulayan, gerçəkləşməsi çoxlarına  əfsanə kimi görünən layihələrin reallaşması üçün təşəbbüskarlığını  artıran  Prezident İlham Əliyev bu mövqeyi açıqlayır ki, Azərbaycanın tərəfdaş, müəllif və təşəbbüsçü kimi iştirak etdiyi bütün layihələrdə xalqın milli maraqları, dövlətin mənafeyi hər şeydən üstün tutulur.

Prezident İlham Əliyev ölkəmizin daim marağında olan enerji layihələrinin şaxələndirilməsi prinsipinin  diqqətdə saxlanılacağını  vurğulamaqla qeyd edir ki, Avropa  Azərbaycan qazı üçün mühüm bazara  çevriləcək, eyni zamanda  “Cənub Qaz Dəhlizi” enerji təhlükəsizliyinə  xidmət edəcək önəmli layihədir. “Azərbaycandan Avropaya ixrac edilən qazın həcmi sırf  “Şahdəniz-2” layihəsi ilə məhdudlaşmayacaq.  Çünki bizim  2 trilyon kubmetrdən artıq təsdiqlənmiş qaz ehtiyatımız vardır. “Avropa ölkələrinin bəzilərinin enerji balansında  Azərbaycan neftinin payı 30-40 faizə çatır” söyləyən Prezident İlham Əliyev  respublikamızın enerji təhlükəsizliyinin təminatındakı  rolunun artmasını neft strategiyasının uğuru kimi dəyərləndirir.

Ölkəmizin iqtisadi və maliyyə imkanlarının artmasının, eyni zamanda Azərbaycana olan  inamın nəticəsidir ki, indiyədək BTC, BTƏ kimi  neft-qaz kəmərləri ilə Türkiyədən keçməklə  Avropa ölkələrinin enerji təhlükəsizliyinin təminatında iştirak edən Azərbaycan daha yeni-yeni layihələrdə iştirak etməklə iki və çoxtərəfli əməkdaşlıqda maraqlı olduğunu təsdiqləyir: “Azərbaycanın öz böyük qaz ehtiyatları üçün iri bazarlara ehtiyacı vardır. Avropanın da yeni qaz mənbələrinə və marşrutlarına ehtiyacı vardır. Bizim icra etməyə başladığımız “Şahdəniz”, TANAP və TAP layihələri həqiqətən də  şaxələndirmə layihələridir. Çünki bu, sadəcə Avropaya  qazın təchizi üzrə yeni marşrut deyil,  ən önəmlisi bu, yeni qaz mənbəyidir. Bu, çoxhəcmli mənbədir.”

 Qeyd olunanlar bir daha  bu reallığın təsdiqidir ki,  neft-qaz layihələrimiz, kəmərlərimiz Azərbaycanı  dünya miqyasında  çox önəmli  enerji hasilatçısı  kimi ciddi ölkəyə çevirib. Dövlətimizin başçısı İlham Əliyevin 22-ci Dünya Neft Konqresində çıxışında səsləndirdiyi bu fikirləri bir daha qeyd etmək istərdik: “Bu gün biz enerji təhlükəsizliyi deyəndə əlbəttə ki, icra etdiyimiz layihələr yada düşür... Türkiyə-Azərbaycan birliyi, dostluğu, qardaşlığı təkcə iki ölkənin mənfəətini, uğurlu gələcəyini müəyyən etmir. Bunun bölgəyə çox böyük təsiri var. Bu, bölgəyə sabitlik, rifah gətirir, yeni iş yerlərinin yaradılmasına xidmət göstərir, təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirir və geniş əməkdaşlığa qapılar açır.”

Yeganə Əliyeva, “İki sahil”