28 avqust 2026 21:49
83

Finlandiya bələdiyyələri işsizlik səbəbindən xərclərin kəskin artması ilə üzləşib

Finlandiya bələdiyyələri vergi daxilolmalarının zəif olması və işsizliklə bağlı xərclərin kəskin artması fonunda çətin maliyyə dövrü yaşayır.

“İki sahil” xəbər verir ki, Finlandiya Bələdiyyələr Assosiasiyasının məlumatına görə, bir çox şəhər qənaət tədbirlərini davam etdirməli olacaq. Bu tədbirlər məktəblərə, uşaq bağçalarına, kitabxanalara və digər bələdiyyə xidmətlərinə təsir göstərə bilər.

Məşğulluq sahəsində xidmətlərə görə məsuliyyətin bələdiyyələrə verilməsindən sonra vəziyyət daha da çətinləşib. Bələdiyyələr Assosiasiyasının qeyd etdiyi kimi, işsizliklə bağlı xərclər “partlayış sürətilə” artıb. Vantaa, Espoo, Turku, Yuvyaskyulya, Lahti və Tampere kimi iri şəhərlər artıq işçi sayını azaldıblar.

Qənaət tədbirləri ayrı-ayrı kitabxanaların və üzgüçülük hovuzlarının bağlanmasına və ya onların iş saatlarının azaldılmasına gətirib çıxara bilər. Məktəb və uşaq bağçaları şəbəkəsinə də yenidən baxılır. Məsələn, Lahtidə altı uşaq bağçasının və iki məktəbin bağlanması təklif olunur. Bundan əvvəl şəhər hakimiyyəti bələdiyyə vergisinin dərəcəsini 0,5 faiz bəndi artıraraq 8,6 faizə çatdırıb, 34 əməkdaşı işdən çıxarıb və 78 ştat vahidini ləğv edib.

Tampere də maliyyə çətinlikləri ilə üzləşib. Burada cari il üzrə vergi daxilolmalarına dair proqnoz təxminən 13 milyon avro azaldılıb. Şəhərdə artıq bələdiyyə vergisinin artırılması imkanı müzakirə olunur. Bələdiyyələr Assosiasiyasında hesab edirlər ki, gələn il digər bələdiyyələr də vergiləri artıra bilər.

Dövlət maliyyələşməsinin azaldılması da əlavə təzyiq yaradır. 2027-ci ildə bələdiyyələrə əsas xidmətlərin göstərilməsi üçün dövlət subsidiyalarının ümumi həcminin təxminən 190 milyon avro azalacağı gözlənilir.

Şəhər hakimiyyət orqanlarının nümayəndələri səhiyyə sistemindəki problemlərin dolayı yolla təsir edəcəyinə də diqqət çəkirlər. Müalicə üçün uzun növbələr və uzadılmış xəstəlik məzuniyyətləri əhalinin məşğulluq səviyyəsini aşağı sala bilər ki, bu da öz növbəsində vergi daxilolmalarını azaldır və sosial dəstəyə çəkilən xərcləri artırır.

Bələdiyyələrdə hesab edirlər ki, təkcə xərclərin azaldılması kifayət deyil. Mümkün həll yolları kimi struktur islahatları, rəqəmsal texnologiyalardan və süni intellektdən daha geniş istifadə, habelə vəsaitlərə qənaətlə bağlı qərarların qəbulunda bələdiyyələrə daha çox sərbəstlik verilməsi təklif olunur.