ABŞ və Avropa nümayəndələri, Bosniya və Herseqovinada təxminən beş il ərzində "xarici idarəçi" funksiyasını yerinə yetirən və bu yaxınlarda istefa verən Kristian Şmidtin yerinə kimin gətiriləcəyi barədə razılıq əldə edə bilməyiblər. ABŞ-nin israrı ilə Kristian Şmidt iyulun 1-dən etibarən öz postunu tərk edir. Yeni yüksək nümayəndə seçilənə qədər bu vəzifənin icrası müvəqqəti olaraq onun amerikalı müavini Luis Krişoka həvalə olunacaq.
“İki sahil” xəbər verir ki, bu barədə "Kommersant" məlumat yayıb. Bosniyanın yeni xarici idarəçisi iyunun 30-da, 1995-ci ildə ölkədəki müharibəyə son qoyan Deyton sazişlərinin icrasına nəzarət edən Sülhün Tətbiqi Şurasının (PIC) rəhbərliyi tərəfindən seçilməli idi. Bu şuraya ABŞ, Kanada, Yaponiya, Böyük Britaniya, Almaniya, Fransa, İtaliya, Aİ, Rusiya və Türkiyə (İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının nümayəndəsi qismində) daxildir.
Lakin son illərdə Rusiya şuranın işində iştirak etmədiyi üçün Sarayevoda toplaşan Qərb nümayəndələri yeni namizəd üzərində ortaq məxrəcə gələ bilməyiblər. Şmidtin varisini tapmaq zərurəti, onun mayın ortalarında gözlənilmədən istefa ərizəsi yazmasından sonra yaranıb.
Kristian Şmidtin beş illik idarəçilik dövrü iki mühüm və qalmaqallı məqamla yadda qalıb:
Legitimlik problemi: Serb Respublikasının (Bosniya daxilindəki subyekt) rəhbərliyi Şmidti ilk gündən bəri rəsmi nümayəndə kimi tanımaqdan imtina edib. Buna səbəb, onun 2021-ci ildəki təyinatının digər sələflərindən fərqli olaraq BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən təsdiqlənməməsi olub. Rusiya və Çin də bu səbəbdən onun legitimliyini şübhə altına alaraq, Bosniyadakı xarici idarəçi postunun tamamilə ləğv edilməsini tələb edirdilər.
Milorad Dodikin devrilməsi: Şmidtin fəaliyyətinin ikinci ən mühüm hadisəsi Serb Respublikasının çoxillik lideri Milorad Dodiki hakimiyyətdən uzaqlaşdırması olub. Beynəlxalq nümayəndənin qərarlarını icra etmədiyi üçün məhkəmə Serb Respublikası prezidentini vəzifəsindən məhrum edib və 6 il müddətinə siyasətdən kənarlaşdırıb.
