Tarixdən də aydın göründüyü kimi, müstəqilliyin əldə edilməsi uğrunda ölkədə qarışıqlıq yaranarkən, hakimiyyət uğrunda mübarizə də qızışdı. Nəticədə ölkədə hakimiyyət böhranı 1993-cü ilin iyun ayında yüksək həddə çatdı. Müstəqilliyin itirilməsi təhlükəsi ilə xalqımız üz-üzə qaldı. Respublikamızda vətəndaş müharibəsi və parçalanma təhlükəsi yarandı. Xalqımız canı - qanı hesabına əldə etdiyi müstəqilliyi növbəti dəfə itirmək təhlükəsi ilə qarşılaşanda nəzərlərini Ulu Öndər Heydər Əliyevin üzərinə yönəltdi. Vətənin belə ağır günündə xalq Naxçıvandan Azərbaycanın görkəmli oğlu Heydər Əliyevi Bakıya dəvət etdi. Ulu Öndər Heydər Əliyev xalqın və təkidli dəvətini qəbul edib, iyunun 9-da Bakıya gəldi. 1993-cü ilin İyunun 15-də Heydər Əliyev xalqın təkidli tələbi və yenilməz iradəsi ilə Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi. Ümummilli Lider Heydər Əliyevin ölkənin Ali Qanunvericilik orqanına sədr seçilməsi Respublika həyatında çox mühüm və əlamətdar bir hadisə oldu. Bu tarixi siyasi qayıdış, sözün əsl mənasında Azərbaycanı azərbaycanlılara, milləti özünə qaytardı.
Ulu Öndər Heydər Əliyev Ali Sovetin sədri kimi ilk gündən parlamentarizm ənənələrinə sadiq qalaraq aşkarlıq prinsipinə üstünlük verdi. Milli Məclisin iclasları, mətbuat konfransları, respublika əhəmiyyətli müşavirələr birbaşa yayımla televiziya ekranlarına verildi. Ölkədəki ictimai-siyasi vəziyyət olduğu kimi xalqa çatdırıldı. İyunun 18-də Ulu Öndər Heydər Əliyev yaranmış vəziyyətlə əlaqədar xalqa müraciət ünvanladı. O, xalqımızı səbrli olmağa, milli birliyə, vətəndaş həmrəyliyinə çağırdı. Parlamentin 24 iyun tarixli iclasında Milli Məclis Prezident səlahiyyətlərini Ali Sovetin sədri Heydər Əliyevə verilməsi barədə qərar qəbul etdi. Ordu quruculuğu sahəsində mühüm və vacib qərarlar qəbul edildi. “Şəhid adının əbədiləşdirilməsi və şəhid ailəsinə edilən güzəştlər haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu qəbul olundu. Konstitusiyada və müxtəlif hüquqi sənədlərdə dəyişikliklər edildi. Ulu Öndər Heydər Əliyev bu dövrdə əhalinin döyüş ruhunu qaldırmaq, müharibə dövrünə uyğun təbliğat aparmaq, qanunsuz silahlı dəstələri zərərsizləşdirmək üçün lazımi tədbirlər görür, ölkədəki vəziyyət barədə fikirlərini mütəmadi olaraq xalqla bölüşürdü.
Dahi Lider Heydər Əliyev parlamentin sədri kimi Azərbaycanın strateji maraqları əsasında ölkənin yeni xarici siyasət konsepsiyasını, onun beynəlxalq münasibətlər sistemində yerini müəyyənləşdirdi. İlk növbədə AXC hakimiyyətinin bu sahədə buraxdığı bağışlanılmaz səhvləri tezliklə aradan qaldırıldı. Ali Sovetin sədri elmin və təhsilin , mədəniyyətin inkişafına da böyük diqqət yetirir, alimlərlə, gənclərlə görüşlər keçirir, onlara ölkənin gələcəyi barədə dəyərli fikirlərini çatdırırdı. Ali Sovetin sədri vəzifəsində çalışdığı müddətdə Ulu Öndər Heydər Əliyev parlamentin ruhunu kökündən dəyişdi, Milli Məclisə siyasi mədəniyyət gətirdi. Onun fikirlərini dəqiq əsaslandırması, ümumiləşdirməsi qabiliyyəti özlüyündə parlamentin üzvləri üçün yeni bir örnək və əsl parlamentarizm məktəbi idi.
Ulu Öndər Heydər Əliyevin Ali Sovetin sədri vəzifəsində çalışdığı qısa zaman kəsiyində Azərbaycanın demokratik, hüquqi, dünyəvi dövlət kimi gələcək inkişafının təməli qoyuldu. O, qeyd edirdi ki, əgər respublikada ictimai-siyasi sabitlik, sağlam ictimai-siyasi mühit olmasa, heç bir sosial-iqtisadi proqramdan yaxud problemlərin həll edilməsindən söhbət gedə bilməz. Nəticədə müstəqil Azərbaycan Respublikasının ilk konstitusiyası 1995-ci il 12 noyabrda ümumxalq səsverməsi referendum yolu ilə qəbul edildi və noyabrın 27-dən qüvvəyə mindi. 1993-cü ilin 3 oktyabr Prezident seçkilərində xalqımız Heydər Əliyevə səs verərək ölkənin taleyini bu görkəmli dövlət xadiminə həvalə etmək niyyətində olduğunu bütün dünyaya nümayiş etdirdi.
Ulu Öndər Heydər Əliyevin ən böyük arzusu işğal olunmuş torpaqlarımızın bu istiladan azad olunması idi və müdrik şəxsiyyət buna inanırdı. Hazırda cənab Prezidentimiz İlham Əliyev nəinki Ulu Öndərin siyasi kursunu davam etdirir, həmçinin onun vəsiyyətlərini də yerinə yetirir. 44 günlük Vətən müharibəsində torpaqlarımızın erməni işğalından azad edilməsindən bəhs edən Prezident İlham Əliyev böyük qürur hissi ilə demişdir ki, mən bir oğul kimi xoşbəxtəm ki, ata vəsiyyətini yerinə yetirdim. Bütün bunlar - hazırkı Azərbaycanın uğurları və onun beynəlxalq səviyyədə nüfuzu Ulu Öndərin qurduğu strategiyaların düzgün olmasının zəmanətidir.
Ayaz Cəbrayılov,
Yeni Azərbaycan Partiyası Kürdəmir rayon təşkilatının sədri
Azərbaycanın xarici siyasət strategiyası: Əsas prioritetlər və strateji hədəflər
İctimai nəqliyyat sistemində yeni mərhələ: “brutto” müqavilə sisteminin tətbiqinə başlanılıb
Azərbaycanın sülh və əməkdaşlıq gündəliyi regionun gələcəyini müəyyənləşdirir