“Avropa Siyasi Birliyi”nin 8-ci Zirvə toplantısı beynəlxalq siyasətdə mühüm hadisələrdən biri olmaqla yanaşı, Cənubi Qafqazda formalaşan yeni siyasi vəziyyətin müzakirəsi baxımından da xüsusi diqqət çəkdi. Son illərdə regionda baş verən dəyişikliklər göstərir ki, artıq bölgədə yeni əməkdaşlıq və təhlükəsizlik mühiti yaranır. Bu prosesdə Azərbaycanın oynadığı rol isə həm regional, həm də beynəlxalq səviyyədə açıq şəkildə hiss olunur.
Müasir dövrdə beynəlxalq münasibətlər sistemində regional əməkdaşlıq platformalarının əhəmiyyəti getdikcə artır. “Avropa Siyasi Birliyi” də Avropa məkanında siyasi dialoqun genişləndirilməsi, təhlükəsizlik məsələlərinin müzakirəsi və qarşılıqlı əməkdaşlığın gücləndirilməsi baxımından mühüm platformalardan biri hesab olunur. Zirvə toplantısında Cənubi Qafqazla bağlı məsələlərin diqqət mərkəzində olması isə regionun geosiyasi əhəmiyyətinin daha da artdığını göstərir.
Bu gün Cənubi Qafqaz yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyur. Uzun illər davam edən münaqişə və qarşıdurma regionun iqtisadi və siyasi potensialından tam istifadə etməyə imkan vermirdi. Lakin postmünaqişə dövründə yaranmış yeni reallıqlar artıq bölgədə əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar açıb. Azərbaycanın həyata keçirdiyi siyasət də məhz regionda dayanıqlı sülhün və sabitliyin təmin olunmasına hesablanıb.
Zirvə toplantısında regionda kommunikasiya xətlərinin açılması, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və yeni nəqliyyat marşrutlarının formalaşdırılması məsələləri xüsusi aktuallıq daşıyırdı. Azərbaycanın təşəbbüsü ilə inkişaf etdirilən nəqliyyat və logistika layihələri bu gün Avropa ilə Asiya arasında mühüm bağlantı rolunu oynayır. Şərq-Qərb və Orta Dəhliz layihələrinin genişləndirilməsi təkcə iqtisadi əhəmiyyət daşımır, eyni zamanda region ölkələri arasında qarşılıqlı asılılığı artıraraq siyasi münasibətlərin normallaşmasına da müsbət təsir göstərir.
Son dövrlərdə regionda iqtisadi və humanitar əlaqələrin yaranması artıq əməkdaşlığın praktik nəticələrinin ortaya çıxdığını göstərir. Nəqliyyat imkanlarının genişlənməsi, tranzit əlaqələrinin bərpası və ticarət münasibətlərinin formalaşması Cənubi Qafqazın gələcək inkişafı üçün mühüm perspektivlər yaradır. Azərbaycanın bu istiqamətdə nümayiş etdirdiyi siyasi iradə regionda yeni münasibətlər sisteminin qurulmasına ciddi töhfə verir.
“Avropa Siyasi Birliyi”nin Zirvə toplantısında diqqət çəkən mühüm məqamlardan biri də Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun daha da güclənməsinin aydın şəkildə hiss olunması idi. Bu gün Azərbaycan yalnız regionun deyil, daha geniş coğrafiyanın strateji əhəmiyyətə malik dövlətlərindən birinə çevrilib. Enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat layihələri və beynəlxalq əməkdaşlıq sahəsində həyata keçirilən uğurlu siyasət ölkəmizin etibarlı tərəfdaş imicini daha da möhkəmləndirib.
Bununla yanaşı, bəzi beynəlxalq siyasi institutların regionda yaranmış yeni reallıqlara münasibətdə nümayiş etdirdiyi qərəzli yanaşmalar da diqqətdən kənarda qalmır. Xüsusilə müəyyən Avropa dairələrinin ikili standartlardan çıxış etməsi regionda etimad mühitinin formalaşmasına mane olur. Azərbaycan isə bütün hallarda beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə əsaslanan mövqeyini qoruyur, qarşılıqlı hörmət və əməkdaşlıq prinsipinə sadiq qalır.
Bu gün Azərbaycanın əsas məqsədi regionda uzunmüddətli sülhün təmin olunması, iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi və təhlükəsizlik mühitinin möhkəmləndirilməsidir. Ölkəmizin həyata keçirdiyi siyasət qarşıdurma deyil, əməkdaşlıq və inkişaf üzərində qurulub. Məhz bu yanaşma nəticəsində Azərbaycan regionda yeni siyasi reallıqların müəllifi və əsas təşəbbüskarlarından biri kimi çıxış edir.
“Avropa Siyasi Birliyi”nin Zirvə toplantısı bir daha göstərdi ki, Cənubi Qafqaz artıq qlobal siyasi və iqtisadi proseslərin mühüm iştirakçısına çevrilməkdədir. Azərbaycanın artan siyasi çəkisi, həyata keçirdiyi strateji layihələr və nümayiş etdirdiyi konstruktiv mövqe regionun gələcək inkişaf istiqamətlərini müəyyənləşdirən əsas amillərdən biri olaraq qalır. Ölkəmizin təşəbbüsləri nəticəsində bölgədə əməkdaşlıq imkanlarının genişlənməsi isə həm regional sabitliyə, həm də beynəlxalq təhlükəsizliyə mühüm töhfə verir.
Cavid Məmiyev,
YAP Sumqayıt şəhər təşkilatının müavini