Uşaqlıq dövrü insan həyatının ən vacib mərhələlərindən biridir. Bu dövrdə uşaqlar ətraf mühiti tanıyır, yeni biliklər əldə edir və şəxsiyyətlərinin əsas xüsusiyyətlərini formalaşdırırlar. Uşaqların dünyagörüşünün inkişafında oyuncaqlar mühüm rol oynayır. Oyuncaqlar təkcə əyləncə vasitəsi deyil, həm də uşaqların düşüncə tərzinin, yaradıcılıq qabiliyyətinin və sosial bacarıqlarının inkişafına təsir edən vacib vasitələrdən biridir. Oyuncaqlar uşaqlara ətraf aləmi öyrənməyə kömək edir. Məsələn, müxtəlif konstruktiv oyunlar və qurma dəstləri uşaqlarda məntiqi düşünmə, problem həll etmə və yaradıcılıq bacarıqlarını inkişaf etdirir. Kuklalar, maşınlar və digər obrazlı oyuncaqlar vasitəsilə uşaqlar gündəlik həyatda gördükləri hadisələri canlandırır və sosial münasibətləri daha yaxşı dərk edirlər.
UNICEF və UNESCO-nun məlumatlarından da aydın olur ki, oyuncaqlar uşaqların təxəyyülünün inkişafında da böyük əhəmiyyət daşıyır. Uşaq oyun zamanı müxtəlif obrazlara girərək yeni situasiyalar yaradır, öz fikirlərini ifadə edir və yaradıcı düşünmə qabiliyyətini gücləndirir. Bu proses onların gələcəkdə müstəqil qərar vermə və fərqli baxış bucaqları formalaşdırma bacarıqlarına müsbət təsir göstərir.
Bundan əlavə, kollektiv oyunlar üçün nəzərdə tutulmuş oyuncaqlar uşaqlarda ünsiyyət, əməkdaşlıq və paylaşmaq kimi sosial keyfiyyətlərin formalaşmasına kömək edir. Uşaqlar birlikdə oynayarkən qaydalara əməl etməyi, başqalarının fikrinə hörmətlə yanaşmağı və komanda şəklində fəaliyyət göstərməyi öyrənirlər.Lakin oyuncaqların seçimi də böyük əhəmiyyət daşıyır. Uşağın yaşına uyğun olmayan və ya zorakılığı təbliğ edən oyuncaqlar onların psixoloji inkişafına mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə valideynlər və müəllimlər oyuncaqların həm təhlükəsiz, həm də tərbiyəvi baxımdan faydalı olmasına diqqət yetirməlidirlər.Nəticə olaraq, oyuncaqlar uşaqların dünyagörüşünün formalaşmasında mühüm rol oynayır. Onlar uşaqların intellektual, emosional və sosial inkişafına kömək edir, ətraf aləmi daha yaxşı tanımalarına şərait yaradır. Düzgün seçilmiş oyuncaqlar uşağın hərtərəfli inkişafına və gələcək həyatında uğurlu şəxsiyyət kimi formalaşmasına mühüm töhfə verir.
Nigar Əliyeva,
BDU-nun Jurnalistika fakültəsinin 4-cü kurs tələbəsi
